Graf jako przestrzeń topologiczna
Graf jako przestrzeń topologiczna to sposób patrzenia na graf z perspektywy topologii. Konstruujemy go z dwóch elementów: skończonego zbioru punktów, czyli wierzchołków, oraz skończonego zbioru parami rozłącznych przedziałów domkniętych w \(\mathbb{R}\), które interpretujemy jako krawędzie. Końce tych przedziałów utożsamiamy z wybranymi wierzchołkami, zgodnie z określonymi regułami.
Kluczowe jest to, że topologia tej przestrzeni zależy wyłącznie od sposobu przeprowadzenia tych identyfikacji. To właśnie sposób „sklejenia” elementów decyduje o własnościach całej konstrukcji. Dzięki temu graf zyskuje podwójny charakter: geometryczny i topologiczny, który pozwala uchwycić strukturę relacji między wierzchołkami.
W ten sposób otrzymujemy przestrzeń topologiczną, która wiernie odwzorowuje strukturę grafu.
Uwaga : Konstrukcja ta jest szczególnym przypadkiem przestrzeni ilorazowej. Punktem wyjścia jest suma rozłączna przedziałów, którą następnie modyfikujemy, utożsamiając wybrane punkty. W rezultacie powstaje nowa przestrzeń, w której końce przedziałów odpowiadają wierzchołkom grafu. Innymi słowy, zaczynamy od prostych obiektów, a poprzez identyfikację budujemy bardziej złożoną strukturę topologiczną.
Konstrukcja grafu jako przestrzeni topologicznej
Proces budowy takiego grafu można opisać w dwóch prostych krokach:
- Wierzchołki : wybieramy skończony zbiór punktów, które będą wierzchołkami grafu, na przykład A, B, C, D, E i F.
- Krawędzie : następnie rozważamy przedziały (odcinki), z których każdy ma dwa końce. Końce te przyporządkowujemy do wybranych wierzchołków. W ten sposób odcinki stają się krawędziami łączącymi odpowiednie punkty.
Można więc powiedzieć, że graf powstaje poprzez kontrolowane łączenie przedziałów z wierzchołkami.
Tę konstrukcję nazywamy topologiczną, ponieważ najważniejszą rolę odgrywa w niej sposób sklejania poszczególnych elementów.
Przykład ilustrujący
Rozważmy trzy domknięte przedziały w \(\mathbb{R}\) :
$$ I_1 = [0, 1], \quad I_2 = [0, 1], \quad I_3 = [0, 1] $$
Są to odcinki o końcach w punktach \(0\) i \(1\).
Zdefiniujmy zbiór wierzchołków \( G \) :
$$ G = \{ A, B, C \} $$
Wierzchołki te będą punktami, do których „przykleimy” końce przedziałów.

Teraz przeprowadzamy identyfikację końców przedziałów z wierzchołkami:
- Koniec \(0\) przedziału \(I_1\) utożsamiamy z \(A\), a koniec \(1\) z \(B\).
- Koniec \(0\) przedziału \(I_2\) utożsamiamy z \(B\), a koniec \(1\) z \(C\).
- Koniec \(0\) przedziału \(I_3\) utożsamiamy z \(A\), a koniec \(1\) z \(C\).
Otrzymujemy w ten sposób graf złożony z trzech wierzchołków \(A\), \(B\), \(C\) oraz trzech krawędzi: \( (A, B) \), \( (B, C) \) oraz \( (A, C) \).

Wychodząc od rozłącznych przedziałów i łącząc ich końce z wierzchołkami, konstruujemy nową przestrzeń topologiczną, czyli graf rozumiany jako przestrzeń topologiczna.
Podsumowując, budowa grafu w tym ujęciu polega na sklejaniu przedziałów wzdłuż ich końców tak, aby odtworzyć określoną sieć połączeń.
Ten sposób konstrukcji można łatwo uogólnić na grafy o znacznie większej liczbie wierzchołków i krawędzi.