Twierdzenie o zachowaniu domknięcia przez funkcję ciągłą
Niech \( f : X \to Y \) będzie funkcją ciągłą oraz niech \( A \subset X \). Jeżeli punkt \( x \in X \) należy do domknięcia zbioru \( A \), czyli \( x \in \overline{A} \), to jego obraz \( f(x) \) należy do domknięcia obrazu zbioru \( A \), a więc \( f(x) \in \overline{f(A)} \).
Intuicyjnie oznacza to, że funkcja ciągła nie „oddala" punktów od zbioru w sensie topologicznym. Jeśli punkt znajduje się dowolnie blisko zbioru \( A \), to jego obraz pozostaje dowolnie blisko zbioru \( f(A) \).
Przykład
Rozważmy funkcję ciągłą \( f : \mathbb{R} \to \mathbb{R} \), daną wzorem \( f(x) = x^2 \), oraz zbiór \( A = (0, 2) \subseteq \mathbb{R} \).
$$ A = (0,2) $$
Domknięcie zbioru \( A \) to przedział \( \overline{A} = [0, 2] \). Obejmuje on również punkty brzegowe \( 0 \) i \( 2 \), które nie należą do \( A \), ale można do nich dowolnie się zbliżyć, pozostając w \( A \).
$$ \overline{A} = [0,2] $$
Obraz zbioru \( A \) przez funkcję \( f \) to przedział \( f(A) = (0, 4) \), ponieważ wartości funkcji \( x^2 \) dla \( x \in (0, 2) \) wypełniają wszystkie liczby rzeczywiste między \( 0 \) a \( 4 \).
$$ f(A) = (0,4) $$
Domknięcie tego obrazu ma postać \( \overline{f(A)} = [0, 4] \). Zawiera ono także wartości graniczne \( 0 \) i \( 4 \), które odpowiadają granicom funkcji, gdy \( x \) zbliża się odpowiednio do \( 0 \) i \( 2 \).
$$ \overline{f(A)} = [0,4] $$
Zgodnie z twierdzeniem każdy punkt z \( \overline{A} \) przechodzi przez funkcję \( f \) na punkt należący do \( \overline{f(A)} \).
- Dla \( x = 0 \) mamy \( f(0) = 0 \), a więc \( 0 \in \overline{f(A)} \).
- Dla \( x = 2 \) mamy \( f(2) = 4 \), czyli \( 4 \in \overline{f(A)} \).
- Dla każdego \( x \in (0, 2) \) również zachodzi \( f(x) \in \overline{f(A)} \).
Przykład pokazuje, że własność ta działa zarówno dla punktów wewnętrznych, jak i dla punktów brzegowych.
Dowód
Niech \( f : X \to Y \) będzie funkcją ciągłą oraz niech \( x \in X \) i \( A \subset X \).
Załóżmy nie wprost, że \( f(x) \notin \overline{f(A)} \).
$$ f(x) \notin \overline{f(A)} $$
Wtedy, z definicji domknięcia, istnieje zbiór otwarty \( B \subseteq Y \), taki że \( f(x) \in B \) oraz \( B \cap f(A) = \emptyset \).
Oznacza to, że istnieje otoczenie punktu \( f(x) \), które nie zawiera żadnych punktów obrazu \( f(A) \).
Ponieważ funkcja \( f \) jest ciągła, przeciwobraz zbioru \( B \), czyli \( f^{-1}(B) \), jest zbiorem otwartym w \( X \), zawierającym punkt \( x \).
Z warunku \( B \cap f(A) = \emptyset \) wynika, że \( f^{-1}(B) \cap A = \emptyset \).
Otrzymujemy więc otwarte otoczenie punktu \( x \), które nie ma punktów wspólnych ze zbiorem \( A \). To jednak przeczy założeniu, że \( x \in \overline{A} \).
Sprzeczność ta pokazuje, że nasze założenie było błędne. Zatem musi zachodzić \( f(x) \in \overline{f(A)} \).
Uwaga : Kluczowym elementem dowodu jest fakt, że przeciwobraz zbioru otwartego przez funkcję ciągłą jest zbiorem otwartym. Dzięki temu własność domknięcia „przenosi się" przez funkcję.
Dowód jest zakończony.